TECHNOLOGIA INFORMACYJNA
Laboratorium Komputerowe Katedry Elektrotechniki i Podstaw Informatyki
Technologia Informacyjna – laboratoriumPowłoka poleceń Windows
Powłoka poleceń systemu Windows używa interpretera poleceń Cmd.exe i pracuje podobnie jak interpreter Command.com poleceń w Windows. Można w niej uruchamiać pliki wsadowe (skrypty) w celu zautomatyzowania rutynowych zadań, na przykład do automatyzowania zarządzania kontami użytkowników lub wykonywania kopii zapasowych w godzinach nocnych.
Powłoka poleceń działa w trybie tekstowym (trybie konsoli). W tym trybie działa także "Konsola odzyskiwania", która pozwala na ratowanie systemu w stanie poważnej awarii, gdy nie uruchamia się tryb graficzny.
P.1. Otwieranie okna powłoki poleceń
P.1.1. - Menu Start \ Wszystkie programy \ Akcesoria \ Wiersz polecenia
P.1.2. albo
- Menu Start \ Uruchom: cmd
co jest równoważne [ÿ + R]: cmd <Enter>
P.1.3. albo, aby uruchomić w wybranym folderze
- [ÿ + R]: cmd /k cd /d
- Przeciągnąć folder z eksploratora na okno "Uruchamianie"
- OK
P.2. Linia (wiersz) poleceń
-znak zachęty (prompt) - oczekiwanie na wprowadzanie poleceń
c:\>_
Przejście na dysk u:
c:\>u:
Po znaku zachęty należy podać
- polecenie do wykonania
- parametry polecenia
np.:
u:\>dir P:\TI /x /o:D
-polecenie "dir"
-parametr "P:\TI" – folder do wyświetlenia jego zawartości
-przełącznik (opcja) "/x" – Wyświetla krótkie nazwy plików
-przełącznik "/o" z wartością "D" – sortowanie „po dacie”
Jeśli parametr zawiera znak z wymienionych poniżej:
& < > [ ] { } ^ = ; ! ' + , ` ~ <spacja>
to musi być podawany we wierszu poleceń w cudzysłowach "..."
Klawisze strzałek poziomych pozwalają poruszać się po znakach wiersza polecenia, zaś pionowe klawisze strzałek pozwalają na przywołanie historii poleceń.
Wyświetlenie pomocy w wierszu poleceń np. dla polecenia dir: dir/?
P.3. Polecenia zewnętrzne, wewnętrzne
Polecenia wewnętrzne - zawarte w Cmd.exe.
Polecenia zewnętrzne - programy na dysku. Gdy podamy samą nazwę pliku wykonywalnego, to jest on wyszukiwany najpierw w folderze aktualnym a potem w folderach wymienionych w zmiennej środowiskowej PATH (zob. polecenie PATH, a także menu: "Mój komputer" – "Właściwości \ Zaawansowane \ Zmienne środowiskowe")
P.4. Pomoc dotycząca poleceń:
- polecenie "Help" we wierszu poleceń, "Help <polecenie>", albo "<polecenie> /?" dla informacji szczegółowej.
- menu "Start \ Pomoc i ..."(= [ ÿ + F1 ]) - szukaj: "wiersz poleceń" potem wybierz:
- Omówienie powłoki poleceń
- Pełne informacje dotyczące wiersza polecenia
P.5. Pliki dyskowe
Ciąg bajtów, których identyfikatorem jest nazwa i folder (katalog)
Nazwa pliku lub foldera:
<nazwa właściwa>.<rozszerzenie-ciąg znaków po ostatniej kropce>
Nazwa właściwa powinna informować o zawartości pliku.
Rozszerzenie powinno informować o typie (rodzaju) pliku, np.:
typ pliku
Rozszerzenie
program
.EXE; .COM
plik wsadowy (skrypt)
.BAT;.CMD;.VBS;.VBE;.JS;.JSE;.WSF;.WSH
plik tekstowy
.TXT; .TX8; .ASC; .TEXT
kopia zapasowa
BAK
plik graficzny
BMP; PCX; IMG; PCI; TIF; TFF; GIF; JPG; WMF; CDR; ....
Rozszerzenie nie musi występować (tzn. może nie być ani jednej kropki w nazwie, lub wystąpić tylko kropka na końcu).
Wielkie i małe litery nie są rozróżniane w nazwach, choć są zapamiętywane. Nazwa może mieć do 255 znaków.
Nazwa pliku dyskowego nie może być nazwą urządzenia: CON, PRN, AUX, CLOCK$, NUL, COM1, ... COM9, LPT1, ... LPT9. Te nazwy nie mogą również występować z rozszerzeniem. Znaki niedopuszczalne w nazwach plików:
\ / : * ? " < > |
Program lub plik wsadowy jest traktowany jako zewnętrzne polecenie. Np. jeśli na dysku "U:" znajduje się "MójProgram.exe" to polecenie
U:\>MójProgram.exe
uruchomi zawarty w tym pliku program.
lub np. z innego dysku: P:\TI\Public\IP-Net-Info\ipnetinfo.exe
Każdy z plików ma ustaloną strukturę wew. i nie można dowolnie zmieniać rozszerzenia w celu zmiany jego rodzaju.
Nazwy folderów podlegają tym samym regułom, co nazwy plików. Foldery zawierają pliki i foldery. W poleceniach nazwy folderów kończymy znakiem "\". Specjalnie oznaczone są:
"\" – folder główny na danym dysku
"." – folder aktualny
".." – folder nadrzędny
Plik o nazwie CON (konsola) to nazwa znakowego urządzenia wejścia/wyjścia. Oznacza klawiaturę, gdy czytamy ten plik, a ekran (okno konsoli), gdy zapisujemy do tego pliku.
Czasem może być też wykorzystywane urządzenie NUL, tj. urządzenie puste (czarna dziura), do którego przekierowuje się komunikaty, których nie chcemy wyświetlać na ekranie.
P.6. Symbole wieloznaczne (*, ?)
Niektóre polecenia możemy wykonywać dla wybranej grupy plików używając zarówno w nazwie właściwej jak i w rozszerzeniu znaków "*" i "?".
* zastępuje dowolną grupę znaków
? zastępuje pojedynczy znak.
Np.
"*.DOC" -oznacza wszystkie pliki w danym folderze, które mają rozszerzenie DOC
"*.*" -wszystkie pliki w danym folderze (ten sam efekt da sama gwiazdka "*")
"a*.do?" -wszystkie pliki, których nazwa zaczyna się na "a" i które mają 3 literowe rozszerzenie, gdzie 2 pierwsze litery to "do"
"a*.do*" -j.w., ale rozszerzenie może być dwuliterowe ("do") lub 3 literowe, gdzie 2 pierwsze litery to "do"
P.7. Dyski, dysk aktywny (bieżący)
Jeden z dysków komputera jest dyskiem aktywnym, tj. operacje odnoszące się do dysku bez podanej wprost nazwy dysku będą się odnosiły do dysku aktywnego. Przykład zmiany dysku aktywnego z C: na U:
(podajemy literę nowego dysku aktywnego, ":" i naciskamy klawisz <ENTER>)
Od tego momentu polecenie np. "dir \" jest równoważne "dir u:\"
P.8. Drzewo folderów (katalogów), bieżący folder dysku
Foldery mogą zawierać inne foldery, tworzą więc strukturę drzewiastą (zob. rys.1).
Utwórz katalog Inf na dysku u poleceniem mkdir lub md :
u:\>md Inf
Kopiowanie pliku z jednoczesną zmianą nazwy:
u:\>copy p:\TI\Lab\dane_sprzetu.txt u:\Inf\dane.txt
Z każdym dyskiem związany jest bieżący (aktualny) folder zmieniany poleceniem "cd". Wszystkie operacje, w których pominięto podanie foldera, odnoszą się do foldera bieżącego. Powyższe polecenie może być przeprowadzone z użyciem ciągu krótkich poleceń (zakładając, że na początku znajdujemy się na dysku "P:\"):
cd TI
cd Lab
u:
cd \
cd Inf
copy p:dane_sprzetu.txt dane.txt
W ostatnim poleceniu "copy" po "p:" nie występuje "\", co oznacza, że nie podano foldera, więc użyty będzie folder bieżący na p:. W drugim parametrze nie podano w nazwie pliku ani nazwy dysku ani foldera, więc użyty będzie dysk bieżący u: i jego folder bieżący.
Poleceniem "cd" można zmieniać folder bieżący niekoniecznie na dysku bieżącym.
Np. będą w jakimś folderze bieżącym na dysku u: można wydać ciąg poleceń:
u:\Folder bieżący\>cd p:\TI\Lab
u:\Folder bieżący\>copy p:*.txt
co spowoduje zmianę foldera bieżącego na dysku p:, bez zmiany dysku bieżącego i skopiowanie wszystkich plików z rozszerzeniem ".txt" z tamtego foldera do foldera bieżącego na dysku bieżącym.
P.9. Autouzupełnianie nazw
Podczas wpisywania nazwy pliku lub foldera wystarczy podać tylko początkowe litery i naciskać klawisz [Tab]. Nazwa zostanie automatycznie uzupełniona na podstawie spisu aktualnych nazw plików/folderów. Kolejne naciskanie [Tab] powoduje podstawienie kolejnej pasującej nazwy, [Shift+Tab] przeszukuje listę wstecz. Można nawet nie podawać żadnej litery początkowej i skorzystać z autouzupełniania.
P.10. Podstawowe polecenia (zob. P4 aby uzyskać więcej informacji)
ATTRIB Wyświetla lub zmienia atrybuty pliku.
CD(CHDIR) Wyświetla lub zmienia nazwę bieżącego katalogu.
COPY Kopiuje jeden lub wiele plików w inne miejsce.
DEL(ERASE) Usuwa jeden lub wiele plików.
DIR Wyświetla listę plików i podkatalogów katalogu.
MD(MKDIR) Tworzy katalog.
MORE Wyświetla informacje ekran po ekranie.
MOVE Przenosi jeden lub wiele plików z jednego katalogu do drugiego, zmienia nazwę plików lub katalogów.
RD(RMDIR) Usuwa katalog.
REN(RENAME) Zmienia nazwę pliku lub plików.
START Uruchamia program lub polecenie w oddzielnym oknie.
TREE Wyświetla strukturę katalogów dysku lub ścieżki.
TYPE Wyświetla zawartość pliku tekstowego.
XCOPY Kopiuje pliki i katalogi.
P.11. Zmiana strumieni wejścia / wyjścia
Zmiana strumienia we/wy z CON (klawiatura/ekran) na inny plik lub urządzenie.
Symbol
Zastosowanie
>
Kieruje strumień wyjściowy do pliku/urządzenia (tworzy nowy plik)
>>
Dopisuje do pliku.
<
Pobiera dane z pliku/urządzenia
|
Potok
Wbudowane filtr...
cyziek93